Kraamkolonie gewone grootoorvleermuizen ontdekt dankzij zenderonderzoek

Tijdens ons onderzoek voor het soortenmanagementplan (SMP) in Hardinxveld-Giessendam hebben we een bijzondere ontdekking gedaan: een kraamkolonie gewone grootoorvleermuizen (Plecotus auritus)! Deze vleermuissoort is normaal gesproken lastig te vinden, maar dankzij een combinatie van slimme monitoring en zenderonderzoek kwamen we ze toch op het spoor.

Deze vleermuis is sterk gebonden aan kleinschalig landschap en bos, en wordt in de open polder maar zelden aangetroffen. Dat maakt deze vondst extra bijzonder.

Hoe zijn de gewone grootoorvleermuizen ontdekt?

Vorig najaar zijn op diverse strategische locaties songmeters (kastjes die geluiden van vleermuizen registreren) opgehangen waarmee vleermuizen kunnen worden gedetecteerd. Deze songmeters registreerden niet alleen de gebruikelijke soorten, maar nam ook geluiden van gewone grootoorvleermuizen op. Deze soort is met reguliere detectorrondes erg lastig te vinden: Hun sonar is veel zwakker, waardoor normale vleermuisapparatuur deze signalen slecht oppikt. Daarnaast vliegt te soort graag binnen in schuren waar je met gebiedsonderzoek eigenlijk niet zo makkelijk komt.

Vangen en zenderonderzoek met telemetrie

Roel van Marrewijk vertelt: “Op basis van de songmeterwaarnemingen die we hadden, konden we samen met een partnerbedrijf een vrouwtje gewone grootoorvleermuis vangen en voorzien van een zender. Dankzij de antenne op het dak van mijn auto konden we het zendersignaal volgen. Dat spoor leidde ons rechtstreeks naar een schuur in het buitengebied van Hardinxveld-Giessendam. Bij een daaropvolgende uitvliegtelling bleek dat er zich maar liefst 15 tot 20 dieren in die schuur bevonden, een mooie ontdekking dus!

Ook de eigenaren van de locatie waren zeer enthousiast dat deze bijzondere dieren in hun schuur wonen. Hun kinderen en kleinkinderen hebben zelfs ’s avonds meegekeken naar het uitvliegen van de kolonie. Het mooiste was misschien nog wel dat één van de jongetjes zo gegrepen was door wat hij zag, dat hij meteen besloot een spreekbeurt over vleermuizen te gaan houden. Dat soort momenten maken dit werk extra bijzonder.”

Gunstig voor ontheffings­procedures: onderzoek naar microklimaat in vleermuis­verblijven leidt tot nieuwe inzichten

Recente metingen uitgevoerd door Ecoresult naar het microklimaat in winterverblijfplaatsen van gewone dwergvleermuizen hebben belangrijke nieuwe inzichten opgeleverd die de gangbare aannames in ontheffingsprocedures weerleggen. Hierdoor kan het ontwerp van nieuwe verblijfplaatsen beter op de werkelijke behoefte van de vleermuizen worden afgestemd. Daardoor kan het vergunningstraject efficiënter worden doorlopen.

Deze inzichten hebben al concrete resultaten opgeleverd: bij het herontwikkelingsproject SoZa (voormalig gebouw ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid) in Den Haag werd een stabiel microklimaat tussen +1 en +10 graden als voorwaarde in de ontheffing geschrapt, omdat deze voorwaarde niet aansluit bij de werkelijke situatie.

Ook bij andere vergunningsaanvragen hebben deze bevindingen geleid tot nieuwe inzichten bij toetsende overheden. Hoe deze resultaten tot stand zijn gekomen, leggen we uit in dit artikel. Wil je meer achtergrondinformatie? Download onderaan deze pagina de pdf over het onderzoek.

Klimaatmonitoring vleermuisverblijven SoZa,
Den Haag

In de ontheffingsprocedure voor SoZa had de Omgevingsdienst Haaglanden, op basis van het Kennisdocument voor gewone dwergvleermuis, aangegeven dat er in de nieuwe winterverblijfplaats een stabiel microklimaat aanwezig moet zijn evenals enige buffering. Een andere vereiste voor mitigatie is dat de nieuwe verblijfplaatsen onder invloed zouden moeten staan van de binnentemperatuur (warmtelekkage).

Overwegingen rondom mitigatie-eisen in ontheffingsprocedures

Onze collega Anton van Meurs, seniorecoloog en vleermuisexpert, zegt hierover: “Uit eigen waarnemingen en uit eerdere kleinere metingen wist ik dat dit feitelijk niet klopt, alleen had ik nog geen goede onderzoeken. De klimaatmonitoring die we hebben gedaan in het gebouw van SoZa bevestigt nu mijn eerdere bevindingen.” Anton vervolgt: “In andere bronnen staat vaak aangegeven dat er een temperatuur van +1 tot +6 moet zijn in de verblijfplaatsen. Maar omdat spouwen slechts zijn afgeschermd van de buitentemperatuur door een dun muurtje, verwachtte ik dat de temperatuur in de spouwen meebeweegt met de buitentemperatuur.”

Van aannames naar data: het belang van feitelijke metingen voor mitigatie en ontheffing

Uit de metingen die het team van Ecoresult heeft uitgevoerd, blijkt inderdaad dat het binnenklimaat in een woning/kantoorruimte nauwelijks tot geen invloed heeft op de verblijfplaats in de spouw. Metingen tonen aan dat temperaturen in een spouw op één dag kunnen variëren van onder het vriespunt tot boven de 20 graden Celsius bij zonbeschijning op de gevel. Hoewel er inderdaad sprake is van enige buffering en vertraagde temperatuurverandering, is het microklimaat verre van stabiel. Een andere belangrijke bevinding is dat het binnenklimaat van woningen of kantoorruimtes geen invloed heeft op de temperatuur in de onderzochte spouw, in tegenstelling tot wat vaak wordt vereist in ontheffingsprocedures.

Meer lezen over de aanleiding van dit onderzoek , de onderzoeksmethodiek en de resultaten? 

eDNA: wat betekent deze methode voor vleermuis­onderzoek bij spouwmuur­isolatie door woning­corporaties

Vanaf 7 maart 2025 is de eDNA-methode door Het Rijk/LNNV erkend als onderzoeksmethode voor vleermuizen en is vastgelegd in de Omgevingsregeling.

Wat is eDNA precies, hoe werkt het, en wat betekent dit voor gemeenten en woningcorporaties?

Wat is eDNA?

eDNA staat voor “environmental DNA” of omgevings-DNA. Het is DNA dat door organismen, zoals vleermuizen, in hun omgeving wordt achtergelaten via bijvoorbeeld haren, huidcellen, speeksel of uitwerpselen. Door monsters te nemen van bijvoorbeeld water, grond of stof in een spouwmuur, kan dit DNA worden geanalyseerd in een laboratorium. Zo kan worden vastgesteld of er vleermuizen aanwezig zijn, en om welke soorten het gaat.

Deze innovatieve methode heeft nog beperkingen. eDNA toont alleen de aanwezigheid van vleermuizen aan, maar geeft geen inzicht in het type verblijf (zoals een kraamkolonie of een tijdelijke schuilplaats) of het aantal dieren. Dit maakt het een minder gedetailleerde methode dan traditionele veldonderzoeken.

Toepassing van eDNA in de praktijk

De eDNA-methode mag vanaf 7 maart 2025 worden toegepast om de aanwezigheid van vleermuizen vast te stellen, maar alleen onder strikte voorwaarden. Het gebruik is beperkt tot spouwmuurisolatie van grondgebonden woningen, zoals eengezinswoningen, waarbij spouwmuurisolatie is gepland. Voor appartementencomplexen en flatgebouwen is de methode niet toegestaan. Daarnaast mag bemonstering alleen plaatsvinden in gemeenten waar geen Soortenmanagementplan (SMP) van kracht is of wordt opgesteld.
Als er geen eDNA wordt aangetroffen, mag de isolatie direct worden uitgevoerd. Wordt er wel eDNA aangetroffen, dan gelden er verschillende regels. Voor woningcorporaties is aanvullend onderzoek verplicht om de aard van het vleermuisverblijf vast te stellen en hoeveel dieren er aanwezig zijn.

Wat betekent dit voor verduurzaming?

Voor woningcorporaties die hun vastgoed willen verduurzamen, brengt de invoering van de eDNA-methode zowel kansen als uitdagingen met zich mee. Het biedt een snellere en minder arbeidsintensieve manier om vleermuizen op te sporen, maar de beperkingen van de methode maken aanvullend onderzoek vaak alsnog noodzakelijk.

Ecoresult volgt het advies dat het NGB aan hun leden heeft gegeven en adviseert haar opdrachtgevers zorgvuldig om te gaan met de toepassing van eDNA. Hoewel de methode juridisch is toegestaan, is het ecologisch gezien niet altijd wenselijk. Het ontbreken van informatie over het type verblijf en het aantal vleermuizen kan leiden tot onvolledige inzichten, wat risico’s met zich meebrengt voor zowel de bescherming van vleermuizen als de voortgang van isolatieprojecten.

Ook geldt dat voor de inzet van de methode, kaders en randvoorwaarden nodig zijn om risico’s te beperken en de kwaliteit van bemonstering en analyse te garanderen. De voorgestelde regeling bevat echter nauwelijks dergelijke toepassingskaders.
Hoewel de methode kansrijk om de aanwezigheid van twee soorten (gewone- en ruige dwergvleermuis) in een spouwmuur aan te tonen, is het juridisch benodigde uitsluiten van aanwezigheid van beschermde soorten met deze methode niet mogelijk. Toepassen van deze maatregel kan tot juridische procedures leiden, met uiteindelijk extra vertraging van na-isolatie en teleurstelling bij betrokken partijen.

De visie van Ecoresult

Ecoresult benadrukt het belang van een balans tussen ecologische en juridische wenselijkheid. Hoewel eDNA een waardevolle aanvulling kan zijn op traditionele onderzoeksmethoden, is het geen vervanging. Het beperkte inzicht dat de methode biedt, maakt het noodzakelijk om in veel gevallen alsnog aanvullend onderzoek uit te voeren. Daarom zet Ecoresult de eDNA-methode zelf nog niet in, maar adviseren en begeleiden we onze opdrachtgevers over de mogelijkheden en beperkingen ervan.
Uiteraard blijven wij op de hoogte van het laatste nieuws en de ontwikkelingen rondom de eDNA-methode, en nemen wij actief deel aan relevante trainingen over dit onderwerp.

Heb je vragen over het toepassen ven eDNA voor jouw verduurzaamheidsproject als het gaat om het isoleren van spouwmuren?

Aangepast vleermuisprotocol meervleermuis:

Het aangepaste vleermuisprotocol meervleermuis is sinds kort van kracht. Door het aangepaste vleermuisprotocol zijn extra onderzoeksrondes verplicht, wat gevolgen heeft voor de planning en uitvoering van projecten. Door het unieke gedrag van de meervleermuis werd deze soort vaak gemist bij standaard vleermuisonderzoek. Met het nieuwe protocol worden de onderzoeksmethoden aangescherpt, zodat de meervleermuis beter wordt beschermd én projecten sneller en zorgvuldiger kunnen worden uitgevoerd.

Wat betekent het geactualiseerde protocol voor opdrachtgevers?

Voor gemeenten, woningcorporaties en projectontwikkelaars betekent het geactualiseerde protocol dat er vanuit het ecologisch onderzoeksbureau, zoals Ecoresult, extra onderzoek nodig is. Afhankelijk van het type verblijfplaats dat wordt verwacht, zijn één of twee extra ochtendbezoeken verplicht. Deze extra inspanning verhoogt de onderzoekskosten enigszins, maar vergroot ook de kans op het verkrijgen van een vergunning voor werkzaamheden onder de Omgevingswet.

Ecoresult biedt meerwaarde dankzij ruime ervaring en expertise in vleermuisonderzoek, en specifiek met de meervleermuis. In Nederland zijn er weinig ecologen met ervaring met deze soort. Bij Ecoresult werken deskundigen zoals Anton van Meurs (meer dan 25 jaar ervaring), Koen van Veen en Roel van Marrewijk, die allen ruime ervaring hebben met (meer)vleermuizen. Wij herkennen de uitdagingen van het opsporen van de meervleermuis en weten hoe deze soort effectief te identificeren.

Het aangepaste vleermuisprotocol meervleermuis geldt in heel Nederland, behalve in Noord- en Zuid-Holland. In deze provincies is er een overgangsperiode tot 15 juli 2025. Reeds gegunde opdrachten mogen daar worden voortgezet, mits de werkzaamheden niet plaatsvinden in de buurt van een kraamkolonie. Zie ook het officiële bericht van OD NHN

Aanleiding voor het aangepaste vleermuisprotocol meervleermuis

Nieuwe inzichten in de ecologie van de meervleermuis laten zien dat het oude protocol onvoldoende zekerheid bood over de aanwezigheid van deze soort. Meervleermuizen vliegen vaak pas uit als het volledig donker is en vertonen nauwelijks verblijfplaats-indicerend gedrag. Ze vliegen stil uit, vaak één voor één, en verlaten direct de omgeving van het verblijf. Hierdoor werden ze bij traditionele avondrondes vaak gemist.

Onze collega Anton van Meurs, ervaren vleermuisonderzoeker, licht toe: “Deze soort heeft een minder herkenbare manier van uitvliegen: ze vliegen verdekt uit en niet allemaal tegelijk. Hierdoor is het mogelijk dat kraamkolonies worden gemist. Bovendien worden van de Myotis-soorten de jongen van de meervleermuis het vroegst geboren, wat betekent dat de onderzoeksinspanning in een korter tijdsbestek moet plaatsvinden dan bij andere soorten. Vanwege de lastige herkenbaarheid en beperkte zichtbaarheid is extra inspanning vereist om deze soort goed in kaart te brengen.”

De meervleermuis is zeldzaam, met 30% van de Europese populatie in Nederland. Dit maakt bescherming van deze soort in Nederland extra belangrijk.

De nieuwe onderzoeksprocedure volgens het vleermuisprotocol meervleermuis

Het geactualiseerde protocol schrijft nu ochtendonderzoek voor in plaats van avondonderzoek. In gebieden met kraamkolonies (rood gemarkeerd op de verspreidingskaart, te downloaden via Netwerk Groene Bureaus/vleermuisprotocol zijn twee ochtendrondes verplicht in de kraamperiode. In zowel de rode gebieden (kraamkolonies) als de blauwe gebieden (mannenverblijven) is een extra ochtendronde in juli nodig voor het opsporen van satelliet verblijfplaatsen.

Concreet betekent dit:

• In rode gebieden: twee ochtendrondes (voor kraamverblijven)
• In blauwe gebieden: één ochtendronde in juli (voor satellietverblijven)
• In gebieden met dubbele arcering: drie ochtendrondes voor kraam- en satellietverblijfplaatsen

Het protocol introduceert ook het begrip satellietverblijfplaatsen: bestaande verblijven die onderdeel zijn van het netwerk van een groep meervleermuizen en van groot belang zijn voor de functionaliteit van het netwerk. Deze verblijfplaatsen worden zowel tijdens de kraamtijd als daarna door kolonies gebruikt.

Aangescherpte randvoorwaarden voor vleermuisonderzoek meervleermuis

De weersomstandigheden voor onderzoek zijn aangescherpt:

• Meervleermuizen vliegen al bij 8°C in plaats van 10°C
• De maximale windkracht is teruggebracht van 4 naar 3 Beaufort
• Er mag geen neerslag of mist zijn, vooral niet boven water waar deze soort actief is

Bij nieuw aangetroffen verblijfplaatsen wordt een uitvliegtelling voorgeschreven binnen drie dagen na het vaststellen van het verblijf, om de grootte van de kolonie te bepalen.

Deze aanpassing van het vleermuisprotocol meervleermuis onderstreept het belang van voortdurend onderzoek voor effectieve natuurbescherming. Door de onderzoeksmethoden aan te passen aan het gedrag van de meervleermuis, kunnen we deze bijzondere soort beter beschermen.

Waarom Ecoresult voor vleermuisonderzoek?

Wanneer u als gemeente, woningcorporatie of projectontwikkelaar vleermuisonderzoek door Ecoresult laat uitvoeren, bent u verzekerd van diepgaande kennis en ervaring. Dit zorgt voor een grondig onderzoek en vergroot de kans op het verkrijgen van een vergunning voor bouwprojecten of renovaties.

Voor een vrijblijvend adviesgesprek over uw specifieke situatie:

Vleermuisprotocol 2021

Sinds vorige week zijn we weer bezig met vleermuisonderzoek, geheel volgens het vleermuisprotocol 2021. Tussen 15 mei en 15 juli en 15 augustus tot 1 oktober is het hoogseizoen bij ons. We gaan in deze periodes op zoek naar vleermuizen in bebouwing en bomen. Het vleermuisprotocol wordt vaak vernieuwd, en sinds dit jaar is een nieuwe versie beschikbaar. Wat het betekent, lees je hieronder.

Leven van vleermuizen

Vleermuizen zijn de enige type zoogdieren die kunnen vliegen. Ze zijn erg nuttig voor ons; ze eten veel insecten, waaronder muggen die ook ’s nachts actief zijn. De meeste vleermuissoorten in Nederland zijn sterk afhankelijk van de bebouwing en verblijven bijvoorbeeld in open de open spouwmuur, in het dakoppervlak, of nog kleinere ruimtes zoals open ventilatievoegen. Ruimtelijke ingrepen, zoals de renovatie of sloop van een gebouw of zelfs het kappen van bomen, kunnen daarom grote schadelijke effecten hebben op vleermuizen. De vaste rust- en verblijfplaatsen van vleermuizen kunnen bijvoorbeeld worden weggenomen. Het kappen van bomen kan een essentiële vliegroute ongeschikt maken.

Alle in ons land voorkomende vleermuissoorten worden beschermd door de Wet natuurbescherming. Bij bepaalde handelingen is het dus mogelijk dat de wet overtreden wordt. Het is dus belangrijk dat er juiste en duidelijke informatie beschikbaar is over de aanwezigheid van vleermuizen in een gebied. Door het vleermuisprotocol bij vleermuisonderzoek te volgen is dit goed te inventariseren. En dat is precies de reden waarom dit vleermuisprotocol zo belangrijk is.

Vleermuisprotocol 2021

Het protocol beschrijft per vleermuissoort het onderzoek dat nodig is om de aanwezigheid vast te stellen. Zo geeft het onder andere richtlijnen over het aantal bezoeken, het onderzoeksmoment (avond/nacht/vroege ochtend), en de onderzoeksperiode. Het dient als hulpmiddel voor deskundige vleermuisonderzoekers en beoordelaars van vleermuizenonderzoek.

Met het protocol is het mogelijk om functies van gebieden voor soorten vleermuizen efficiënt en effectief vast te stellen. Het is opgesteld om het onderzoek in het kader van de Wet natuurbescherming zo optimaal mogelijk te laten verlopen. Wanneer dit protocol in de basis is gevolgd, is voldoende inspanning geleverd om aan- of afwezigheid van vleermuizen aan te tonen. Het protocol is echter niet leidend. Afwijken is mogelijk, mits goed beargumenteerd.

Toepassing van het protocol

Het vleermuisprotocol is een kwaliteitsstandaard voor de vleermuisinventarisaties die in het kader van ruimtelijke ontwikkeling vaak uitgevoerd moeten worden. Het wordt gezien als hulpmiddel voor ecologisch ervaren vleermuiswaarnemers. Ecoresult B.V. voert al het vleermuisonderzoek dan ook uit volgens het vleermuisprotocol.

Wil je zelf een keer met ons op te stap om vleermuizen te tellen en om te zien wat ons werk nu precies inhoudt? Super leuk! Neem dan contact met ons op.

Wij geven u graag vrijblijvend informatie over vleermuisonderzoek voor uw project. Neem daarvoor contact op met onze vleermuisdeskundige Anton van Meurs: antonvanmeurs@ecoresult.nl / 06 536 33 028

Vleermuisonderzoek van start

Als het begint te schemeren, zie je ze regelmatig rondvliegen in de tuin, op straat of in het park: vleermuizen. Ze jagen volop op muggen en schromen niet om hun vliegkunsten te laten zien. Voor de één prachtig om naar te kijken, de ander is ze liever kwijt dan rijk, want ze kunnen de boel soms flink in de war schoppen bij (ver)bouwprojecten. Vanaf 15 mei doen we bij Ecoresult volop onderzoek naar vleermuizen voor onder andere woningbouwcorporaties, gemeenten en ontwikkelaars.

Bescherming vleermuizen

De Wet natuurbescherming regelt de bescherming van alle twintig vleermuissoorten die in Nederland leven. Dat houdt in dat de dieren op geen enkele wijze schade mogen ondervinden van veranderingen in hun leefgebied. Wil een gemeente of ontwikkelaar een bouwproject starten, dan is het nodig om eerst onderzoek te doen naar de aan- of afwezigheid van vleermuizen.

Vleermuisonderzoek periode mei t/m september

In de periode 15 mei t/m september zijn we bij Ecoresult bezig met dit soort vleermuisonderzoeken. Die maanden zijn de dieren het meest actief. Begin mei vindt de bevruchting plaats en t/m eind juni worden de jongen geboren. We gaan ’s nachts op pad en lopen rond in het betreffende gebied met een speciaal apparaat: een batdetector. Daarmee vangen we de echogeluiden op die vleermuizen maken om hun locatie te bepalen. Aan de hand van die geluiden kun je opmaken om welke soort vleermuis het gaat en welk gedrag ze vertonen.

Leefgebied vleermuizen: verschillende functies

Vooral het bepalen van het gedrag is belangrijk voor het uiteindelijke adviesrapport. Een vleermuis leeft in een netwerk van gebieden die allemaal een eigen functie hebben: van verblijfplaats en vliegroute tot foerageer- en jachtgebied. Om te overleven heeft de vleermuis al die functies en dus ook die gebieden nodig. Als je kunt vaststellen voor welke functie de vleermuis het gebied gebruikt, kun je passend advies geven.

Advies om de schadelijke effecten op de vleermuis te voorkomen

Dat advies bestaat uit maatregelen die genomen kunnen worden om de schadelijke effecten op de vleermuis te voorkomen of te verzachten. Als een pand dat gesloopt moet worden, dient als verblijfplaats bijvoorbeeld dan kan een advies zijn om tijdelijke verblijfplaatsen neer te zetten.

De vleermuizen ‘verhuizen’ dan tijdelijk totdat het nieuwe pand klaar is. Belangrijk is dat het nieuwe gebouw voldoende verblijfsmogelijkheden biedt. Ook een bomenrij kappen langs een vliegroute van een vleermuis mag niet zomaar. De bomen zijn essentieel voor het dier om zijn locatie te kunnen bepalen met zijn sonar.

Gewone dwergvleermuis

Vleermuizen gedijen goed in een menselijke omgeving. Het kan dus goed zo zijn dat je er regelmatig een ziet vliegen. Negen van de tien keer zie je dan de gewone dwergvleermuis. Deze soort is het hele jaar in ons land te vinden en is één van de kleinste in Europa.

Mens en natuur

Bij Ecoresult hebben we continu te maken met vraagstukken waarbij we zowel rekening houden met de belangen van de mens als van de natuur. Wij zien het als een uitdaging om beide te combineren. Een voorbeeld hiervan is het geven van voorlichting waarbij wordt ingegaan op de wet, doorlooptijden en uitvoering.

Wil je meer weten over vleermuisonderzoek of een keer mee? Neem dan contact met op met onze vleermuisspecialist Anton van Meurs!

Kennisdocumenten Soorten

Wanneer je activiteiten uit wilt voeren die schadelijk kunnen zijn voor beschermde soorten zijn er mitigerende maatregelen die je moet nemen om deze schade te voorkomen of te verzachten. Sinds 10 juli 2017 kun je veel algemene maatregelen terugvinden in de kennisdocumenten Soorten.

Nieuwe Wet natuurbescherming

Voorheen stonden deze documenten op de website van de RvO (Rijksdienst voor Ondernemend Nederland). Met de invoering van de nieuwe Wet natuurbescherming is dit echter veranderd. De bevoegdheid voor het verlenen van ontheffing en vrijstellingen ligt namelijk nu voor een groot deel bij de provincies. Provincies hebben nu meer vrijheid voor de invulling van hun eigen natuurbeleid, waaronder de bescherming van planten- en diersoorten.

Ongeveer 500 van de 36.000 soorten die in Nederland voorkomen, vallen onder de bescherming van de Wet Natuurbescherming. De wet kent een aantal verboden, zoals het verwijderen van bepaalde planten en het verstoren of doden van sommige dieren. In sommige gevallen mag dit wel, maar daarvoor is een ontheffing of vrijstelling nodig.

Soortenstandaard

Met de Wet natuurbescherming is er geen sprake van een landelijk soortenbeleid. Omdat de vroegere soortenstandaarden wel veel belangrijke informatie bevatten hebben de provincies BIJ12 opdracht gegeven om het beheer van de soortenstandaarden over te nemen. De aangepaste soortenstandaarden staan nu als kennisdocumenten Soorten op de pagina Natuur en Landschap van BIJ12.

Wat zijn kennisdocumenten Soorten?

De kennisdocumenten Soorten bevatten nuttige informatie voor iedereen die ecologisch onderzoek doet. Het zijn belangrijke hulpmiddelen bij het bepalen van de effecten van een ingreep op een soort en de maatregelen waarmee deze effecten kunnen worden verminderd of voorkomen. Het is als het ware een inhoudelijk sturend document om goed onderzoek te doen. Door te werken cf. een kennisdocument kan een ontheffingstraject worden bespoedigd.

Onderdelen die in een kennisdocument staan zijn:

• Wat is dit voor soort,
• Hoe doe je goed onderzoek naar deze soort,
• Hoe beoordeel je effecten,
• Welke maatregelen kan je treffen.

Voor welke soorten is een kennisdocument opgesteld?

Voor soorten die relatief veel invloed ondervinden van ruimtelijke ontwikkelingen is een kennisdocument opgesteld. Dit is gedaan om voor de initiatiefnemer, onderzoeker en toetser eenduidigheid te geven. Niet alleen eenduidigheid over de onderzoeksinspanning en wettelijke beoordeling. Ook over beproefde, werkende mitigerende maatregelen. Kennisdocumenten zijn onder ander opgesteld voor de huismus, gierzwaluw, kerkuil, steenuil, buizerd, roek, gewone dwergvleermuis, ruige dwergvleermuis, bever, das en rugstreeppad.

Ecoresult B.V. werkt op basis van deze kennisdocumenten en met expertise passen we ze graag voor je toe.

Vleermuisprotocol 2017

Recent is het vleermuisonderzoek weer van start gegaan. Van 15 mei tot 15 juli en van 15 augustus tot 1 oktober gaan wij weer op zoek naar alle 16 in Nederland voorkomende vleermuissoorten. Bij dit flora en fauna onderzoek wordt het vleermuisprotocol 2017 als leidraad gehanteerd. Wat dit precies inhoudt? Je leest het hier.

Vleermuisonderzoek is essentieel

Vleermuizen hebben een belangrijke rol binnen ons milieu. Zo eten ze bijvoorbeeld veel insecten. Veel vleermuissoorten zijn sterk afhankelijk van onze menselijke leefomgeving omdat zij overdag graag verblijven in gebouwen.

Ruimtelijke ingrepen, zoals de renovatie of sloop van een gebouw, kunnen daarom grote schadelijke effecten hebben op vleermuizen. Dit kunnen effecten zijn op vliegroutes en foerageergebied, of effecten op vaste rust- en verblijfplaatsen. Alle in ons land voorkomende vleermuissoorten worden beschermd door de Wet natuurbescherming. Bij bepaalde handelingen is het dus mogelijk dat de wet overtreden wordt. Het is dus belangrijk dat er goede en eenduidige informatie beschikbaar is over de aanwezigheid van vleermuizen in een gebied. Door het vleermuisprotocol bij vleermuisonderzoek te volgen is dit goed te inventariseren. En dat is precies de reden waarom dit vleermuisprotocol zo belangrijk is.

Doel van het vleermuisprotocol

Het protocol beschrijft per vleermuissoort het onderzoek dat nodig is om de aanwezigheid vast te stellen. Zo geeft het onder andere richtlijnen over het aantal bezoeken, het onderzoeksmoment (avond/nacht/vroege ochtend), en de onderzoeksperiode. Het dient als hulpmiddel voor deskundige vleermuisonderzoekers en beoordelaars van vleermuizenonderzoek.

Met het protocol is het mogelijk om functies van gebieden voor soorten vleermuizen efficiënt en effectief vast te stellen. Het is opgesteld om het onderzoek in het kader van de Wet natuurbescherming zo optimaal mogelijk te laten verlopen. Wanneer dit ecologische werkprotocol in de basis is gevolgd, is voldoende inspanning geleverd om aan- of afwezigheid van vleermuizen aan te tonen. Het protocol is echter niet leidend. Afwijken is mogelijk, mits goed beargumenteerd.

Toepassing van het vleermuisprotocol

Het vleermuisprotocol is een kwaliteitsstandaard voor de vleermuisinventarisaties die in het kader van ruimtelijke ontwikkeling vaak uitgevoerd moeten worden. Het wordt gezien als hulpmiddel voor ecologisch ervaren vleermuiswaarnemers. Ecoresult B.V. voert al het vleermuisonderzoek dan ook uit volgens het vleermuisprotocol.

Wil je zelf een keer met ons op te stap om vleermuizen te tellen en om te zien wat ons werk nu precies inhoudt? Super leuk! Neem dan contact met ons op.

Wij geven je graag vrijblijvend informatie over vleermuisonderzoek voor jouw project. Neem daarvoor contact op met onze vleermuisdeskundige Anton van Meurs.

Contactgegevens:
Anton van Meurs
E: antonvanmeurs@ecoresult.nl
T: 06 536 33 028